46 - أَمْ تَسْئَلُهُمْ أَجْراً فَهُمْ مِنْ مَغْرَمٍ مُثْقَلُونَ . يا بر رسانيدن پيغام از آنها مزد مىخواهى كه آنان چنين گران‌بار گشتند ؟ ! 47 - أَمْ عِنْدَهُمُ الْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُونَ . يا علم غيب نزد ايشان است كه ايشان مىنويسند ؟ 48 - فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَ لا تَكُنْ كَصاحِبِ الْحُوتِ إِذْ نادى وَ هُوَ مَكْظُومٌ . پس ( اى محمّد ) به حكم پروردگارت شكيبا باش و چون مرد ماهى ( يونس ) مباش آنگاه كه در حال پرغم و اندوهگين ما را خواند و ندا زد ! « 1 » 49 - لَوْ لا أَنْ تَدارَكَهُ نِعْمَةٌ مِنْ رَبِّهِ لَنُبِذَ بِالْعَراءِ وَ هُوَ مَذْمُومٌ . اگرنه آن بود كه نعمت خداى را دريافت كرد ، خداوند او را از شكم ماهى به هامون رستاخيز مىافكندى و روز رستاخيز بر او سرزنش و نكوهش بود ! 50 - فَاجْتَباهُ رَبُّهُ فَجَعَلَهُ مِنَ الصَّالِحِينَ . پس خداوند او را بركشيد و برگزيد و او را از شايستگان ساخت . 51 - وَ إِنْ يَكادُ الَّذِينَ كَفَرُوا لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصارِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا الذِّكْرَ وَ يَقُولُونَ إِنَّهُ لَمَجْنُونٌ . اگر كافران نزديك تو شوند ، چون قرآن بشنوند ! تو را به چشم زدن به زمين آرند و مىگويند : او ديوانه است ( پس متوجّه آنها باش ) 52 - وَ ما هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِلْعالَمِينَ . درحالىكه اين صداى آواى جهانيان و شرف دو گيتى است . تفسير ادبى و عرفانى سوره 68 آيه 0 بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ ( باء ) اشاره به برّ و نيكوئى خداوند به اهل سعادت است ، ( سين ) اشاره به سابقهء رحمت به اهل جهالت است ، ( ميم ) اشاره به مقام محمود اهل شفاعت است . برّ و نيكوئى خداوند آنست كه دل بنده را به نور معرفت بياراست و چراغ توحيد در آن بيفروخت ، سبق رحمت آنست كه در عهد ازل پيش از وجود آفرينش ، از بهر بندگان بر خود رحمت نوشت كه فرمود : كَتَبَ عَلى نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ . مقام محمود آنست كه خداوند به مصطفى فرمود : از بهر شفاعت گناهكاران امّت ، فردا تو را در مقامى بر پا كنم كه همهء پيشينيان و پسينيان آن را بستايند كه فرمود : عَسى أَنْ يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقاماً مَحْمُوداً . سوره 68 آيه 1 ن ، وَ الْقَلَمِ وَ ما يَسْطُرُونَ . ( ن ) حرف تهجّى است و حرفهاى تهجّى ، لغات را اصل و كلمات را وصل و آيات را فصل است و همه دليل كرم و فضل ، بعضى مجمل و بعضى مفصّل كه از لطف اشارت و به مهر بشارت و گناه را كفّارت و دلهاى دوستان را غارت است ، آن حروف مايهء سخنان و پيرايهء سخن‌گويان است ، و فهم آن نشان موافقان و بار بر گردن مخالفان و خار در چشم بدعت‌گذاران است . اعتقاد مؤمنان آنست كه اين حروف ، كلام خداوند است خداوندى كه او را علم و قدرت است ، علم او بىفكرت ، قدرت او بىآلت ، ملك او بىنهايت ، عنايت او بىرشوت ، عطاى او بىمنّت ، خداوندى كه

--> ( 1 ) - اين آيت در جنگ احد نازل شد وقتى كه مشركان دندان پيغمبر را با سنگ شكستند و او خواست در حق آنها نفرين كند ! خطاب به پيغمبر رسيد كه مانند يونس كه در عذاب قوم خود شتاب كرد و گرفتار ماهى شد مباش ، كه اگر او مورد بخشش خداوند نشده بود ، تا رستاخيز ملوم و مورد سرزنش بود و تو شكيبا باش و شتاب در عذاب آنها مكن .